In box 1 betaal je belasting over je inkomen uit werk en woning. Ook je eigen woning en de eventuele hypotheekrenteaftrek spelen hierbij een rol. Ontdek hoe box 1 werkt, welke fiscale voordelen mogelijk zijn en wat dit betekent voor je hypotheek. Bereken daarnaast hoeveel hypotheek je ongeveer kunt krijgen.

Box 1: je inkomen, woning en hypotheekrenteaftrek.

Welke inkomsten en aftrekposten vallen in box 1?

Box 1 is een onderdeel van de Nederlandse inkomstenbelasting waarin onder andere inkomen uit werk en woning wordt belast. Voor hypotheken is box 1 vooral belangrijk omdat de eigen woning en hypotheekrente hierin fiscaal worden behandeld.


Wat is box 1?

Box 1 is:

het belastinggedeelte waarin je inkomen uit werk en woning wordt belast

Hieronder vallen onder andere:

  • salaris of winst uit onderneming
  • pensioeninkomen
  • uitkeringen
  • eigen woning (via eigenwoningforfait)
  • hypotheekrenteaftrek

De eigen woning in box 1

Een eigen woning wordt fiscaal gezien als onderdeel van box 1.

Dit betekent:

Deze twee posten bepalen samen het fiscale voordeel of nadeel.


Hypotheekrenteaftrek

De rente die je betaalt over je hypotheek mag in veel gevallen worden afgetrokken van je belastbaar inkomen in box 1.

Dit geldt voor:

Hierdoor betaal je minder inkomstenbelasting.


Eigenwoningforfait

Het eigenwoningforfait is:

een bijtelling op je inkomen voor het bezit van een eigen woning

Het is een percentage van de WOZ-waarde van de woning.

Dit bedrag wordt bij je inkomen in box 1 opgeteld.


Netto fiscaal voordeel

Het fiscale voordeel van een hypotheek in box 1 wordt bepaald door:

  • betaalde hypotheekrente (aftrek)
  • eigenwoningforfait (bijtelling)

Het verschil bepaalt je netto voordeel of kosten.


Box 1 en maximale hypotheek

Box 1 heeft indirect invloed op de hypotheek omdat:

  • netto woonlasten lager kunnen zijn door renteaftrek
  • het toetsinkomen wordt gebaseerd op bruto inkomen
  • belastingdruk invloed heeft op besteedbaar inkomen

Geldverstrekkers rekenen echter meestal met bruto inkomensnormen (Nibud).


Afschaffing en beperkingen

De hypotheekrenteaftrek in box 1 is de afgelopen jaren beperkt:

  • maximaal aftrekpercentage is verlaagd
  • alleen annuïtair of lineair aflossen geeft recht op volledige aftrek
  • aflossingsvrije hypotheken hebben beperktere voordelen

Hierdoor is het fiscale voordeel minder groot dan vroeger.


Box 1 en verhuur of tweede woning

Let op:

  • een tweede woning valt niet in box 1
  • verhuurde woningen vallen meestal in box 3
  • alleen de eigen woning hoort in box 1

Dit onderscheid is belangrijk voor de fiscale behandeling.


Belang voor hypotheekadvies (Wft)

Binnen hypotheekadvies wordt box 1 gebruikt om:

  • netto lasten inzichtelijk te maken
  • fiscale voordelen te berekenen
  • financiële haalbaarheid te beoordelen

Het is onderdeel van verantwoord financieel advies.


Samenvatting

Box 1 is het belastinggedeelte waarin inkomen uit werk en de eigen woning worden belast. Voor hypotheken is vooral de hypotheekrenteaftrek en het eigenwoningforfait belangrijk.

Belangrijkste punten:

  • eigen woning valt in box 1
  • hypotheekrente is (deels) aftrekbaar
  • eigenwoningforfait is een bijtelling
  • bepaalt netto fiscale woonlasten
  • speelt rol in financieel advies

Box 1 bepaalt dus in grote mate de fiscale behandeling van je hypotheek en woning.